محمد حميد الله ( مترجم : سيد محمد حسينى )

521

مجموعة الوثائق السياسية للعهد النبوي و الخلافة الراشدة ( نامه ها و پيمانهاى سياسى حضرت محمد ( ص ) و اسناد صدر اسلام ) ( فارسي )

( 1 ) 353 پيمان ابو عبيده با مردم دمشق ابو يوسف ص 80 . ابو عبيده هنگام ورود به شام ، با شروط زير با مردم آنجا پيمان بست : پرستشگاههايشان به حال خود بماند . از نو پرستشگاهى بنياد ننهند ؛ گمشده را راه بنمايند و با هزينهء خود ، بر روى رودها ، پل بسازند . هركس از مسلمانان را كه بر ايشان گذر كند ، سه روز ميهمان خويش سازند . هيچ مسلمانى را دشنام ندهند و او را نزنند . در جايگاه انجمن مسلمانان ، از بالا بردن چليپا خوددارى كنند . از خانه‌هاى خويش خوكى را به در خانه‌هاى مسلمانان نبرند . براى پيكار گران راه خدا ، آتش بر افروزند و كسى را به پناهگاههاى مسلمانان ، راه ننمايند . هنگام نماز مسلمانان و پيش از اذان ايشان ، ناقوسهاى خود را به نوا در نياورند ( در روايتى آمده است : در زمانهاى اذان ايشان ) . در أعياد خويش ، بيرقها را بيرون نبرند و در آن روزها ، سلاحى با خود نداشته باشند و در خانه‌هاى خود نيز سلاحى نگاه ندارند . چنانچه به يكى از كارهاى ياد شده دست يازند ، بازخواست مىشوند و كيفر خواهند ديد . ( 2 ) 353 / 1 فرمان عمر به شهرها دربارهء عزل خالد بن وليد از فرماندهى سپاه و انگيزه‌هاى آن كنز العمّال ، على المتّقى 6 / 30 ش 352 ( به نقل از سيف و ابن عساكر ) . شب دوشنبه هشت شب مانده از جمادى الآخرة سال سيزدهم ، أبو بكر درگذشت و عمر به فرمانروايى رسيد . وى خالد بن وليد را از فرمانروايى شام ، بر كنار كرد و ابو عبيده را به كارگزارى برگزيد و دربارهء عزل خالد بن وليد ، به شهرها نوشت : من از روى خشم و ناخرسندى و به سبب خيانت خالد ، او را بر كنار نكردم ؛ ولى مردمان فريفتهء او گشته بودند و از اين رو ، من بيم داشتم كه مردم كارهاى خود را به او واگذارند و گرفتار آيند .